અમીર હોય કે ગરીબ, સ્ત્રી હોય કે પુરૂષ, દરેક વ્યક્તિ પોતાની રીતે ભક્તિ કરે છે, પરંતુ તેમની મનોકામના થોડા જ લોકોની પૂર્ણ થાય છે. આ કારણે મનમાં બુરાઈઓ વસી ગઈ. જ્યાં સુધી મનમાંથી બુરાઈઓ નાબૂદ નહીં થાય ત્યાં સુધી મન શુદ્ધ નહીં થાય અને મન ભક્તિમાં પ્રવૃત્ત નહીં થાય. પૂજા કરતી વખતે પણ મનમાં વાત અહીં-ત્યાં ચાલતી રહેશે. તેથી, જો આપણે ભક્તિનો આનંદ માણવો હોય, તો સૌ પ્રથમ આપણે આપણા મનને શુદ્ધ કરવું જોઈએ.
એક ગામમાં એક સંત ઘરે ઘરે જઈને ભિક્ષા માંગી રહ્યા હતા. ફરતા ફરતા સંત એક દુકાને પહોંચ્યા. સંત ભિક્ષા માંગવા દુકાનદાર પાસે ગયા. દુકાનમાં નાની-મોટી અનેક પેટીઓ રાખવામાં આવી હતી. દુકાનની સજાવટ ખૂબ સરસ હતી. તેની દુકાન જોઈને સંતો ખૂબ પ્રભાવિત થયા. દુકાનદારે સંતને કહ્યું કે ખાલી પેટીમાં રામ છે.સંતે દુકાનદારને પૂછ્યું કે ભાઈ તમે આટલા બધા બોક્સમાં શું ભર્યું છે. દુકાનદારે જવાબ આપ્યો કે ઘર, કરિયાણા, મસાલા અને અન્ય વસ્તુઓ માટે જરૂરી બધું જ છે.
એક બોક્સ તરફ ઈશારો કરીને સંતે પૂછ્યું, ભાઈ, એ પેટીમાં શું છે? દુકાનદારે કહ્યું કે તેમાં લાલ મરચું છે. જ્યારે સંતે બીજા બોક્સ વિશે પૂછ્યું તો દુકાનદારે કહ્યું કે તેમાં મીઠું છે.આ રીતે સંતે દુકાનદારને અનેક પેટીઓ વિશે પૂછ્યું. દુકાનદાર સંતના માનમાં તેના તમામ પ્રશ્નોના જવાબ આપી રહ્યો હતો. પછી સંતે બાજુમાં રાખેલા બોક્સ વિશે પૂછ્યું, એમાં શું છે, કેમ અલગ રાખવામાં આવ્યું છે?દુકાનદારે કહ્યું કે તેમાં રામ છે. આથી અલગ રાખવામાં આવ્યા હતા.આ સાંભળીને સંતને આશ્ચર્ય થયું. તેઓએ વિચાર્યું કે પેટીમાં રામ કેવી રીતે હોઈ શકે? સંતે દુકાનદારને આ પૂછ્યું.જ્યાં સુધી મનમાં દુષ્ટતા છે ત્યાં સુધી ભગવાન તેમાં વાસ કરી શકતા નથી.
દુકાનદારે કહ્યું કે જે બોક્સમાં કંઈ નથી, એટલે કે જે બોક્સ ખાલી છે તેના માટે અમે ફક્ત એટલું જ કહીએ છીએ કે તેમાં રામ છે. અમે બોક્સ ખાલી નથી કહેતા.આ સાંભળીને સંત ચોંકી ગયા કે દુકાનદારે કેટલી મોટી અને ઊંડી વાત કહી છે. આ વ્યક્તિએ આટલી સહજતાથી સમજાવ્યું છે કે હું જે સમજવા માટે અહીં-ત્યાં ભટકી રહ્યો છું.સંતે વિચાર્યું કે ભગવાનની કૃપા માટે હું કેટલા સમયથી ભક્તિ કરું છું, ઘરે-ઘરે ભટું છું, પણ મને સમજાતું નથી કે મને ભગવાનની કૃપા કેમ નથી મળતી? જ્યાં સુધી મારા હૃદયમાં દુષ્ટતા છે, મારું મન નકામી વસ્તુઓથી ભરેલું છે, હું ભગવાનની કૃપા મેળવી શકતો નથી. ભક્તિનો આનંદ માણવા માટે સૌ પ્રથમ મારે મન સાફ કરવું પડશે, તો જ ભગવાન તેમાં આવી શકશે.
એપિસોડનો સંદેશ એ છે કે મોટાભાગના લોકોમાં ક્રોધ, લોભ, આસક્તિ, અભિમાન, ઈર્ષ્યા અને ખોટા વિચારો જેવા દુષણો હોય છે, ત્યાં સુધી આપણું મન ભક્તિમાં જોડાઈ શકશે નહીં. જો આપણે આપણું મન ભક્તિમાં સમર્પિત કરવું હોય, તો આપણે પહેલા આ દુષણોને દૂર કરવા પડશે. જ્યારે મન શાંત અને નિર્મળ બનશે, ત્યારે ભક્તિમાં આનંદ થશે અને ભગવાનની કૃપા પણ પ્રાપ્ત થશે.
